Wed, 26 Sep 2018
ताजा समाचार
यातायात व्यवस्थापन सम्बन्धी विधेयकमाथि छलफल || पदस्थापना दिवसमा विभिन्न कार्यक्रम || पप्पु कंस्ट्रकशनका संचालकलाइ पक्राउ पुर्जी जारी गर्न अनुमति || नापीका अमीन अख्तियारको फन्दामा || केन्द्रिकृत सत्तामा रमाउनेहरु संघीयता कार्यान्वयनको बाधक : मुख्यमन्त्री राउत || चितुवा मृत फेला || प्रदेश समन्वय परिषद्को बैठक शुरु || दशैँमा घर जान टिकट लिनेको घुइँचो || उपरथी दम्पतिबाट छात्रावृति र शैक्षिक खेलकुद सामाग्री वितरण || पुल जर्जर हुँदा सवारी आवतजावतमा समस्या || वडा अध्यक्ष द्वारा जेष्ठ नागरिकलाई निशुल्क भ्रमण || ट्राफिक प्रहरीले सवारीसाधनमाथि बिशेष निगरानी गर्ने || अभियुक्तलाई सजायको उपाय खोजी || तीन किलो सुनसहित पक्राउ || ट्रम्पलाई महासभा बैठकमै फ्रान्सेली राष्ट्रपतिले दिए कडा जवाफ || क्रिकेटमा अफगानिस्तानले देखायो क्षमता, भारतलाई रोक्यो बराबरीमा || दास परिवारलाई तीन लाख राहत सहयोग || आजदेखि सोह्रश्राद्ध सुरु || सडक निर्माणका लागि धर्ना || राजस्व असुलीमा भारी बृद्धि || 'विद्यार्थीको वृत्ती विकास’ सम्बन्धी पाँचौ कन्भेन्सन || राजपा नेपालको बैठक ११ गते || जनकपुरका अभियानीहरु झाडापखाला प्रभावित क्षेत्रमा || स्थानीय तहको अधिकार खोसिदै || डा भूसालद्धारा मितेरीपुल र बालगृहको स्थलगत निरिक्षण || श्रीमती बनाउँछु भनेर किशोरीलाई बलात्कार गर्ने युवक पक्राउ || एसिड पीडित दासको मृत्यु || बाल विवाह विरुद्द जनचेतना कार्यक्रम सम्पन्न || बालिका बलात्कृत || नदीमा डुबेर बालकको मृत्यु || सरकारको अधिनायकवादी शैलीलाई असफल पार्नुपर्छ : देउवा || महोत्तरीमा भन्सार छलेर ल्याएको १७ लाखको सामान बरामद || शिक्षकको परीक्षाका कारण विद्यालय बन्द || डेरी उद्योगबाट तीस हजार युवालाई रोजगारी || चप्पल उद्योगमा श्रम शोषण || प्रदेशको नामांकन र राजधानीमा विवाद || एसिड प्रहारबाट घाइते युवतीको मृत्यु || माल्दिभ्सको राष्ट्रपतिमा विपक्षी दलका उम्मेदवार सोलिहलाई अग्रता || बार्सिलोना बराबरीमा रोकियो || सुचनाको माँग गर्दै राष्ट्रिय विद्यार्थी संघ रिले अनशनमा ||
राक्षसको गीत

जेठ ६, २०७५

                                             देशकाल

  •                                     किशोर नेपाल

 अचानक एउटा कार हुइँकिएर आयो । अचम्म कि त्यस्तो अवस्थामा मेरो दिमागमा वैरागी काइँलाको कविता ।।।युवती’को सम्झना आयो, जसलाई चौरस्तामा हुइँकिदै आएको कारले झन्डै ठक्कर दिएको थियो । मलाई गाढा पहेँलो रङ मन पर्दैन । मुर्दालाई ओढाएर लैजाने पीताम्बरजस्तो पहेँलो । त्यो कारको रङ त्यस्तै थियो । झन्डै हिर्काएको त्यो हुइँकिदै आएकोे कारले मलाई । यो उनीहरूकै सडक थियो । यस्तो राम्रो र चिल्लो सडकमा गुड्ने, हुइँकिने, आतिशबाजी गर्दै फन्किने अधिकार उनीहरूलाई नै हुन्छ ।छेउमा उभिएको ट्राफिकको आ“खा मलाई सुनाउ“दै थियो, ।।।यो त उनीहरूको सडक हो । यो सडकमा त्यसरी जथाभावी हिँड्न हुन्छ त ? जेब्रा क्रसिङ भो त के भो ? यो सडकमा जेब्रा क्रसिङबाट पनि बाटो काट्न पाइँदैन । कतैबाट पनि पाइँदैन । तिमीलाई त्यो कारले हिर्काएको भए पनि म के गर्नसक्थेँ र ? तिम्रो मृत अथवा घाइते लाशलाई पन्छाउनसम्म पनि सक्दिनथँे । कारहरू आइरहन्थे । तिमीलाई कुल्चिइरहन्थे । राजमार्गमा एउटा ट्रकले कुल्चिएर मरेको कुकुरलाई अरू ट्रकले पनि कुल्चिएर आन्द्राभु“डी छताछुल्ल पारेको जस्तो । यो सडकमा तिम्रो सार्वभौमिक सम्प्रभुताको कुनै अर्थ छैन । कुन ट्राफिक नियमले जेब्रा क्रसिङमा सार्वभौमिक सम्प्रभुताको सम्मान गर्नु भनेको छ ? तिमीले बुझ्नुपर्छ– तिम्रो सार्वभौमिक सम्प्रभुता तिम्रो आँगनसम्म, अझ सानो अ“ध्यारो कोठासम्म, सीमित छ । जस्तो कि मेरो सार्वभौमिक सम्प्रभुता र स्नातकोत्तर तहको प्रमाणपत्र मिसम्याच भएपछि म यहा“, यो ट्राफिक पोस्टमा उभिएको छु । यो जागिर मेरो सानो दुःखले अर्जेको होइन ।’ट्राफिकको आ“खामा भोक र थकाइ स्पष्ट देखिन्थ्यो । यो समृद्ध सडकमा अन्यत्र सडकको जस्तो छ्यालब्याल गरिबी र फोहोर देख्नै पाइँदैन । सवारीको कार्यक्रम नटुङ्गिउन्जेल ट्राफिकको आ“खामा भोक र थकाइ टल्किनैपर्छ । त्यो भोक सडकछेउको चिया र दुनोट पसलमा बिसाउन पाइँदैन । किनभने त्यो पसल अहिलेका लागि ठूला भवन पछाडिका बलेसीहरूको आडमा लुकाइएको छ । भीडभन्दा बाहिर, बार्बिक्यू मटनको बास्नाको परिधिभित्र हराएको छ । त्यो पसललाई सडकछेउको भवनमा झुन्ड्याइएको रक्सीको ठूलो होर्डिङ बोर्डले छोपेको छ । जोनी वाकर– किप वाकिङ ।के हो यो सार्वभौमिकता ? उहिल्यै तुलसीमेहर नाम गरेका एकजना सन्तलाई लाख रुपिया“को नेहरू पुरस्कार प्रदान गरिँदा उनले सत्वचन दोहो¥याएका थिए– न त्वहं कामये राज्यं न चः स्वर्ग सुखादपि, जननी जन्मभूमिश्च स्वर्गादपि गरियसी । त्यही हो सार्वभौमिकता सायद । कहा“ छिन् ती स्वर्गभन्दा पनि ठूली पृथ्वी ? अघि मलाई ताकेर हुइँकिदै आएको कारले हिर्काएर ती सन्त मरेका भए के हुन्थ्यो होला ? अहिलेसम्म बा“चेका भए टुक्रा–टुक्रामा मर्ने र मर्दै जाने सार्वभौमिकता देखेर ती आफैँ छक्क पर्थे होलान् । आफ्ना गुरु सावरमतीका सन्तलाई सम्झेर अलिकति आ“शु पनि झार्थे होलान् । पक्कै !हान्स कोहनले लेखेका छन्, ।।।रुसले पश्चिमी मुलुकका प्रवृत्ति र रोमान्टिक राष्ट्रवादलाई अपनायो । रुसबाट तिनै कुरा एशियाका देशमा दोहोरिए ।’ जाग जाग जाग हे नौजवान हो...। जेब्रा क्रसिङमाथि व्यक्तिको सार्वभौमिकता स्थापित गर्न अनेक आन्दोलन भए । रुवावासी, पिप, रगत, जेल–नेल र कालकोठरीपछि अ“ध्यारो हटे पनि मानिसको अनुहारमा मुक्तिको सूर्य किरण कहिल्यै टल्किन पाएन । यो मेरो देशको कथा थिएन, मेरो देशको पनि कथा थियो । चाचा नेहरुको सेतो शेरवानीमा दिनहु“ ताजा गुलाफको रातो पूmल झल्किन्थ्यो । महेन्द्र राजाको कवितामा आमा रोई–कराई पुकार गर्थिन् र राजालाई लाग्थ्यो– आमा यो पुकारमा यी थरी–थरीका सन्तान मेरो होइन भन्दै छिन् । हो त, अहिले धेरै मानिस गोलीबारुद र तरबार लिएर आ–आफ्ना देशका नक्सा ठम्याउन लागेका छन् । ती भन्दै छन्,  ।।।हामी थरी–थरीका सन्तानकी आमाको टुङ्गो लागेको छैन ।’ भनेको सुनिन्थ्यो, कतिपय मानिसका बाबुको टुङ्गो लागेको हु“दैन । आमाबाबु दुवैको टुङ्गो नलागेको सन्तान बतासे हुन्छ ।अहिले त यो देशै बतासिएको छ ।घरको सानो बच्चो आफ्नो पाठ्यपुस्तकमा अरनिकोको कथा पढ्दै छ । त्यसभन्दा अघि उसले भृकुटीको कथा पढेको थियो । केही बेरअघिसम्म स्रनचङगम्पोको कथा पढ्दै थियो । अरनिकोको कथा पढ्दा उसले पगोडालाई पकोडा भनेको सुनेर मलाई हा“सो उठेको थियो । एकछिनमै ऊ विवेकानन्द र महात्मा गान्धीको लहरमा पुग्यो । बच्चोलाई भावुक राष्ट्रवादको चङ्गुलमा फसाइँदै छ । ।।।रातो र चन्द्र सूर्य जङ्गी निसान हाम्रो... हम गुलगुले हैं इसके...।’बच्चोले पनि बाटो काट्ने जेब्रा सङ्केत कोरिएको ठाउ“माथि आफ्नो सार्वभौमिकता जनाउन पाउनेछैन । सारा एलिटहरू दास बनेका छन् र चर्को घाममा डडाल्नु सेकाएर कसैको नाममा पनि थपडी बजाउन तम्तयार बसेका छन् । अहिले एकैछिनपछि, एक घण्टापछि, दुई घण्टापछि सवारी हु“दै छ । सवारी सुरक्षित हिसाबले चलाउन तीन घण्टादेखि सडक बन्द छ ।म हान्स कोह्नको पुस्तक सम्झिन थालेको छु । ठिक पच्चीस वर्षअगाडि पालोआल्टा, क्यालिफोर्नियाको ग्रीन एप्पल बुक्समा किनेको त्यो पुस्तकको मूल्य अहिले चौबिस सय रुपैया“भन्दा बढी पर्छ । बुकस्टोरमा बसेर त्यो पुस्तक पल्टाउ“दापल्टाउ“दै त्यसमा लेखिएको एउटै वाक्यको प्रभावमा परेर मैले त्यो पुस्तक किनेको थिए“–।।।दासहरूको अन्तरआत्मा र मानसिकता स्वतन्त्र मानिसको जस्तो हु“दैन ।’ दासहरूको देशले एउटा पतञ्जली, एउटा बुद्ध र एउटा वाल्मिकी कहिल्यै पनि जन्माउन सक्दैन । बुद्ध, वाल्मिकी र पतञ्जलीले राजनीतिक हीनताबोधका दाग धुनका लागि स्वतन्त्रताको नारा लगाएका थिए । विशाल धर्तीका मानिसहरूका बीचमा आफ्नो शिर उ“चो पारेर हिँड्नका लागि स्वशासनको माग गरेका थिए । अबको अठार वर्षपछि त्यो पुस्तक ।।।ए हिस्ट्री अफ नेसनालिज्म इन दी इस्ट’ ले आफ्नो जन्मशताब्दी मनाउनेछ ।सा“च्चै, चन्द्रशमशेरले दासहरूको अमलेख गरे । यता कसैले पनि त्यो अमलेख शब्दको उच्चारणसम्म पनि गरेका छैन । नया“ आवरणमा देखिएका छन् दासहरू । अन्तरआत्माको स्वतन्त्रता पूरै गुमेको छ । मानसिकतामा कुनै परिवर्तन आएको छैन । राज्यले चिनेका तेह« हजार बढी र नचिनेका अथवा चिन्न इन्कार गरेका छब्बिस हजार बढी मानिसको रगत पनि बालुवामा हालेको पानी साबित भएको छ । धर्ती सुख्खा छ । कुन दिनदेखि कोशी–कर्नालीमा पानी स्वात्तै बहन छाड्ने हो ः मौसमको कुनै भरोसा छैन ।राक्षसको गीत र माइकल ज्याक्सनको गीतमा धेरै ठूलो अन्तर छ । राक्षसको गीतमा रिदम हु“दैन । माइकल ज्याक्सनले पच्चीस वर्षअघि अमेरिका थर्काएका थिए– वी आर दी वल्र्ड, वी आर दी चिल्ड्रेन । पच्चीस वर्षभन्दा पहिलेदेखि हामीलाई सवारीले थर्काउ“दै छ, बेग्लै भाषामा । राक्षसको गीत सुनाएर । कसैले भनेको थियो– राजा गए रे । देश पनि नया“ भयो रे । तर, नया“ देशमा पनि राजाले गर्दै आएका नरमेध यज्ञ जारी छन् । नया“ देशसँग गरिएको व्यवहार एकपटक युद्धमा पराजित भएर, दोेस्रोपटक उपहारका रूपमा पाएको नया“ मुलुकसँग गरिएको व्यवहारजस्तो छ । ।।।देश हाम्रो हो’, ।।।देश तिम्रो होइन’ तरबार हातमा लिएर मानिसहरू टुप्पा–टुप्पा र फेदी–फेदीमा सिमाना काट्दै छन् । सबै सत्य सपनामा परिणत भएका छन् । सपना, जसको कुनै तान्त्रिक र सामुद्रिक हैसियतसम्म पनि देखिएको छैन । आकाशमा बादलहरू कतै बाक्ला छन् र कतै पातला । नया“ देशको आफ्नै कुनै मौलिकता छैन । राजाले जे जे अभिनय गर्थे, त्यही त्यही अभिनय दोहोरिइरहेका छन् । मन्दिरका सिँढीमा एक हुल मानिस उभिएका छन् । उनीहरू सारा जनतालाई खिज्याउ“दै छन् र एकै स्वरमा बोल्दै छन्, ।।।तिमीहरू राम्रा हैनौ । राम्रो त म हु“ । राम्रो म ।’ त्यो हुलमा को राम्रो हो ? कसैले पनि ठम्याउनसकेको छैन । राम्रो एउटा व्यङ्ग्य बनेको छ । ठूलो सडकमा हुइँकिदै आएको त्यो पीत कारले मलाई धक्का नै दिएको भए पनि के हुन्थ्यो र ? पीडाका अनन्त लाभाहरूले पोलेकै छन् ज्यानलाई । अलिकति भौतिक पीडा बढ्थ्यो । मुचुल्का उठाइन्थ्यो । पोस्टमर्टमको टेबुलमा पु¥याएर मेरो त्यो ज्यानलाई पहिले टुक्रा–टुक्रा पारिन्थ्यो । ती टुक्रा खरानीमा परिणत हुन्थे । एउटा कथित सार्वभौमसत्ताको इकाई ढल्थ्यो । किन मर्नु त्यस्तो मृत्यु ? सडकको जेब्रा क्रसिङ पनि कुनै मर्ने ठाउ“ हो र ? उनीहरूको इच्छाको ट्र्यापमा परेर किन मर्नु म ? जीवनमाथि कुनै अधिकार स्थापित हुन नपाए पनि मेरो मृत्युमाथि मेरै अधिकार हुनुपर्छ । देशको सार्वभौमसत्ताका रूपमा चिनिने इकाईलाई स्वाभाविक मृत्युको पनि अधिकार छैन जस्तो छ । कसलाई सोध्नु ? सडकमा उभिएको ट्राफिक चियामा दुनोट चोपेर खान व्यस्त छ । उसलाई सा“च्चै भोक लागेको छ ।

रौतहट । जिल्ला अदालतले लालबकैया नदीको पुलका निर्माण...

सर्लाही । नगद नौ हजार घुस रकम सहित नापी कार्यालय...

महोत्तरी । महोत्तरीको गौशालामा मृतावस्थामा चितुवा फेला परेको छ ।...

सर्लाही । हुलाकी राजमार्ग अन्तर्गत ...

जनकपुरधाम । जनकपुर उप–महानगरपालिका...

काठमाडौँ : महानगरीय प्रहरी परिसर काठमाडौँले तीन किलोग्राम सुनसहित...

न्यूयोर्क । फ्रान्सका राष्ट्रपति इमानुयल माक्रोंले संयुक्त राष्ट्रसंघको महासभामा...

दुबई । एसिया कप क्रिकेटमा भारत र अफगानिस्तानले रोमाञ्चक बराबरी...

चन्द्रनिगाहपुर । तेजाब आक्रमणमा परी मृत्यु भएकी रौतहट...

जनकपुरधाम । प्रत्येक वर्ष आश्विन कृष्ण पक्षदेखि सुरु हुने सोह्रश्राद्ध...

जनकपुरधाम ।सडकमा रहेका खाल्डाखुल्डी र पानी जम्ने समस्याबाट छुटकाराका लागि...

राजेन्द्र यादव , जनकपुरधाम ।आन्तरिक राजस्व कार्यालय जनकपुरले गत आर्थिक...

जनकपुरधाम । जनकपुरको निजि विद्यालय मोनाष्टिक ईगलिंश बोर्डिङ्ग स्कुलद्वारा सोमवारदेखि...

जनकपुरधाम । राष्ट्रिय जनता पार्टी नेपाल धनुुषा अध्यक्ष मण्डल र...

जनकपुरधाम । झाडापखाला प्रभावित क्षेत्र महोत्तरीको जलेश्वर नगरपालिका वडा नं....

काठमाण्डु । संघिय सरकारले स्थानीय तहको अधिकार खोस्न थालेको छ...

वीरगंज । वीरगन्ज महानरपालिकाद्धारा भइरहेको निमार्णकार्य तथा बालगृहको प्रमुख प्रशासकिय...

मलंगवा । सर्लाही हरिवनका स्थानियबासीहरुले १७ वर्षिया...

चन्द्रपुर । चन्द्रपुरमा (रौतहट) एसिड आक्रमणबाट गम्भीर बनेकी रौतहट...

चन्द्रपुर । बाल विवाह विरुद्द सचेतना कार्यक्रम अर्तगत परियोजना शुरुवात,अन्तत्र्रिmया...

भद्रपुर : झापाको हल्दिबारी गाउँपालिकामा चार वर्षीया बालिका बलात्कृत...

घोडाघोडी : नुहाउने क्रममा शिवगङ्गा नदीमा डुबेर आज एक बालकको...

काठमाडौं । प्रमुख प्रतिपक्ष दल नेपाली कांग्रेसका सभापति शेरबहादुर देउवाले...

महोत्तरी । जिल्ला भन्सार कार्यालयले भन्सार छलेर ल्याएको साढे १७...

डडेल्धुरा : शिक्षक सेवा आयोगको परीक्षाका कारण जिल्लाका धेरै...

पाल्पा : डेरी उद्योगले नेपालमा ३० हजारभन्दा बढी बेरोजगार युवालाई...

विराटनगर : मोरङको बूढीगङ्गा गाउँपालिका बाँसबारीमा रहेको ‘हाइलाइफ’ चप्पल...

विराटनगर । प्रदेश नम्बर १ को स्थायी राजधानी र नामाकरणको...

काठमाडौं । एसिड प्रहारबाट गम्भीर घाइते भएकी रौतहटको चन्द्रपुर...

माल्दिभ्स । माल्दिभ्सका विपक्षी दलका नेता इब्राहिम मोहम्मद सोलिहले राष्ट्रपति...

स्पेन । स्पेसिन लिग फुटबलको जारी सिजनमा बार्सिलोनाले पहिलो पटक...

मलंगवा । सर्लाहीको सदरमुकाम मलंगवामा राष्ट्रिय विद्यार्थी संघले तीन...