Mon, 24 Sep 2018
ताजा समाचार
सुचनाको माँग गर्दै राष्ट्रिय विद्यार्थी संघ रिले अनशनमा || मदिरा पिउन आउने भारतीयका कारण होहल्ला र असुरक्षा || अपांग दाजु भाईलाइ राज्य मन्त्रीले गरे सहयोग || प्रहरीका टाउँको दुखाई , लागुऔषध प्रयोगकर्ता बालकहरु || प्रहरी जवानद्वारा आत्महत्या || घाँटी रेटिएको अवस्थामा एक युवक फेला || नायब सुब्बाको दुर्घटनामा निधन || भिठ्ठामोड–जलेश्वर–जनकपुर सडक निर्माणमा ढिलाइ || प्लास्टिक घरभित्र तरकारी खेती || पत्रकार राहत कोष स्थापना || लिभरपुल इङ्लिस प्रिमियर लिग फुटबलको शीर्ष स्थानमा || नेपाल प्रहरीको छवि धुमिल बन्दै || वडा अध्यक्षव्दारा ज्ञापन || खोलामा डुबेर एक जनाको मृत्यु || बारापर्सामा पेट्रोलियम पदार्थको अभाव || नगरस्तरमा बालबालिकाकोलागी अनिवार्य बजेट विनियोजन गरिने : || मुख्यमन्त्री राउतद्वारा राहत प्रदान || अमेरिकामा एक नेपालीसहित तीनको हत्या || मोहर्रममा हिन्दू समुदायको पनि उत्साह || नेकपामा मातृकालाई लोप्पा, महासेठ पक्ष सशक्त || यथास्थितिमा संविधान स्वीकार्य छैन् : मुख्यमन्त्री राउत || मोटरसाइकल ठोक्किदा एकको मृत्यु, एक घाइते || मैथिली फिल्म "दहेजक पिरा"को पोस्टर सार्वजानिक || मातृका र रघुबीरको सम्पती छानविन गर : नेता झा || वीरगञ्ज महानगरपालिकाका २ कर्मचारी सहित ३ तीन पक्राउ || मोहर्रम पर्व मनाइँदै || सहमतिपछि यातायात सञ्चालन || संविधान कार्यान्वयन गर्न निकै चुनौती : नेता महतो || घुस लिएको अभियोगमा दुई जना पक्राउ || महोत्तरी जमुनियाँमा प्रहरी पोष्ट स्थापना || लामो दुरीमा गाडी नचल्दा यात्रुहरु अलपत्र , सामान ढुवानी पनि || मल बन्दरगाहमै थन्कियो || खेलकूदले देशलाई चिनाएको छ: मन्त्री विश्वकर्मा || पेट्रोलियम पदार्थको मूल्यवृद्धि फिर्ता लिन माग || डिजिटल प्रणालीको शुभारम्भ || विष्टको निधनप्रति काँग्रेसद्वारा दुःख व्यक्त || महान्यायाधिवक्तविरुद्ध खनिए ट्रम्प || माछापालन योजना || मदिरा नष्ट || एक बन्दीको मृत्यु ||
किन हुन सकेन संविधान संशोधन ?

चैत्र २१, २०७३


अधिवक्ता दिपेन्द्र झा

नेपाली कांग्रेसका सभापति शेरबहादुर देउवा र नेकपा माओवादी केन्द्रका अध्यक्ष पुष्पकमल दाहाल प्रचण्डजीको बीचमा ९–९ महिना सत्ताको बाग्डोर आलोपालो गर्ने सहमति भएको थियो ।

साथै स्थानीय चुनाव प्रचण्डजीले गराउने र बाकी दुई चुनाव देउवाजीले गराउने सहमति भएको थियो । हामी भित्री कुराको ठोस प्रमाण दिन नसकौंला, तर सहजै अनुमान के लगाउन सकिन्छ भने प्रचण्डजीको म्याद चैत्र मसान्तसम्म थियो । यहीबीचमा प्रचण्डजीले चैत्रमा स्थानीय चुनाव नगरी सत्ताको बाग्डोर नसुम्पनने कुरा देउवालाई सुनाएको हुनु पर्दछ ।

अनि देउवाजीले पनि चैत्र मसान्तसम्म दिएको म्याद बढीमा एक महिना थप्न सहमत हुनु भएको होला ।
त्यसको मतलव हो देउवाजीले प्रचण्डजीको म्याद एक महिना आर्थात बैशाख मसान्तसम्म थप्नुभयो । अनि प्रचण्डजीले वैशाख ३१ का दिन स्थानीय चुनाव गर्ने  घोषण गर्नुभयो ।

यसमा मोर्चाको सहमति वा असहमतिभन्दा पनि देउवाजीलाई सत्ता आफ्नो हातमा चा“डै आओस् भन्ने मनशायले नै स्थानीय चुनावको मिति घोषणा भएको हुनु पर्दछ भने कुराको आकलन गर्न धेरै गाह्रो छैन । नेपाली जनता भ्रममा नपरे हुन्छ बैशाख ३१ गते स्थानीय निर्वाचन हनेवाला छैन ।

प्राविधिक, राजनीतिक, कानूनी, साधन श्रोत र स्थानीय तहको प्रतिवेदनमा भएका ढिलाई आदि कारणले यो संभव छैन । र त्यसै पनि उक्त मितिमा निर्वाचन गराउने कसैको चाहना पनि छैन । केवल सत्ताको भागवण्डाको खेलमा नेपालको राजनीतिको चुरो अड्किएको छ । 

 मलाइ लाग्दछ. २०७४ माघ ७ अघि अन्तिम क्षणमा आएर राजनीतिक दलहरुले एउटा कुनै निर्वाचन गराउने सम्भावना छ, र त्यो धेरै सम्भव छ संसदीय निर्वाचन नै होला ।

एउटा निर्वाचान गराएको वैधतालाई टेकी संविधान संसोधन मार्फत २०७४ माघ को समय सिमा पर धकेलिन्छ । यसमा खासै कुनै दलको पनि धेरै विमति नरहला । त्यस वेला, का“गे्रस, एमाले, माओवादी केन्द्र, राप्रपा, मधेसी जनाधिकार फोरम लोकतान्त्रीक सबैै सरकारमा संगै हुने छन् ।


 नया“ संविधानविरुद्ध आन्दोलनरत संयुक्त प्रजातान्त्रिक मधेसी मोर्चाको माग सम्बोधन गर्न संसदमा टेबल भएको संविधान संशोधन विधेयक अब लावारिश भएको छ । मधेसी मोर्चा तीन बूंदे सम्झौतापछि यो सरकारस“ग आन्दोलनको रकम भुक्तानीमा व्यस्त भयो ।

कहै छैय, बुढिया माडे त्रिपित ।  र यी तीन ठूला दललाई त संविधान संशोधन चाहिएकै छैन । त्यसमा पनि मोर्चाका क्रान्तिकारी योद्घहरुले संसोधन प्रस्ताव भित्र स्वीकार गर्ने र बाहिर परिमार्ज गरे मात्र स्वामित्व लिने घोषणाले तीन दललाई के खोछे कान आ“ख भने झै“ भयो ।

यसकारण संशोधन प्रस्ताव भयो लावारिस हुन गयो । यही प्रस्ताव पास हुने लक्षण नभएको ठाउ“मा परिमार्जन सहित पास गराउन त के सकिन्थयो ? 

संविधान संशोधन गराउने थोरै पनि इच्छा भएको भए प्रचण्डजीको सरकार बन्दाखेरि नै राष्ट्रिय प्रजातन्त्र पार्टीका अध्यक्ष कमल थापा र मधेसी जनधिकार फोरम लोकतान्त्रिकका अध्यक्ष विजयकुमार गच्छदारलाई सरकारमा ल्याउनका लागि गम्भीर प्रयास हुन्थ्यो, किनकि त्यसले गर्दा संविधान संशोधनको लागि आवश्यक पर्ने दुई तिहाई मतको पक्षमा एउटा सकारात्मक माहौल तयार पाथ्र्यो होला ।

नेपाली कांग्रेसका नेता विमलेन्द्र निधिलाई कमल थापा सरकारमा आए आफू मर्यादाक्रममा दुई नम्बरमा पर्ने भयले उनले कमल थापालाई सरकारमा आउन दिएनन् । अर्कोतिर देउवाजीलाई पनि परराष्ट्र मन्त्री यस म्यान चाहिएको थियो । गच्छदार सरकारमा जान खुट्टा उचालेर बसेका थिए ।

उनको लागि मधेसी मोर्चा तगारो भयो । यही“बाट तुहियो संविधान संशोधन हुने थोरैमात्रको सम्भावना । 
विहेमा निम्तो नदिनेको मलामी किन जान्थे कमल थापा र विजय गच्छदार ’ सरकार ढल्ने बेलामा अब अहिले सरकारमा आएर कमल थापा र विजयकुमार गच्छदार किन संशोधन विधेयकमा भोटिङ गर्थे? बरु यी तीन ठूला दल लडे भने प्रधानमन्त्रीको पद उछिट्टिर आफ्नो पोल्टामा आइपर्ने हो कि भन्ने आश थापाले गर्नु स्वाभाविक हो ।

"मधेसी मोर्चा तीन बूंदे सम्झौतापछि यो सरकारस“ग आन्दोलनको रकम भुक्तानीमा व्यस्त भयो । कहै 
छैय, बुढिया माडे त्रिपित । र यी तीन ठूला दललाई त संविधान संशोधन चाहिएकै छैन । त्यसमा पनि मोर्चाका क्रान्तिकारी योद्घहरुले संसोधन प्रस्ताव भित्र स्वीकार गर्ने र बाहिर परिमार्ज गरे मात्र स्वामित्व लिने घोषणाले तीन दललाई के खोछे कान आख भने झै भयो ।"

 

यसकारण संविधान संशोधनको थोरै पनि सम्भावना अब समाप्त भएको छ । फेरि शुरु भएको छ सत्ताको लडाईं । अब देउवाजीले प्रचण्डजीलाई बैशाखमा प्रधानमन्त्रीको पद छोड्न भन्नुभयो भने उहा“ले एमाले र कमल थापाको सहयोगमा भदौसम्म प्रधानमन्त्री बनिरहनुहुनेछ । देउवाजी जिल्ला पर्नुहोला ।

उता भो गठबन्धन नटुटोस भनेर एमाले र माओवादी केन्द्रको गठबन्धन हुनुभन्दा बरु यही गठबन्धन निर्वाचनसम्म कायम रहोस् भनी देउवाजीले प्रचण्डलाई प्रधानमन्त्री बनिरहन दिने सम्भावना पनि छ । होइन भने प्रचण्डजीले एमाले र राप्रपास“ग नया“ गठबन्धन कायम गर्ने डर कांग्रेसलाई देखाउने सम्भावना छ । उता ओली र देउवाको नया“ गठबन्धनको झिनो सम्भावना पनि कायम छ ।

 यी केही सम्भावनाका काुराहरु हुन । यही होला भन्न त गाह्रो छ किनभने नेपालमा कुनै पनि राजनीतिक दल आफ्नो प्रतिबद्धतामा कायम रहेको उदाहरण छैन । तर यी सबै कुराहरुको मतलव स्पष्ट छ, संविधान संसोधन हुने संभावना न्युन भएको छ ।

तीन ठुला दलले निर्वाचन पेलेर गराउन सके भने संविधान संसोधनको बिषय एक दशकका लागि पछाडि धकेलिन्छ र संभवत अहिलेको राजनितिक राप र तापको माहोलमा नहोला पनि । हुनलाई सप्तरी राजविराजको घटनाले वैशाख ३१ मा निर्वाचन हुने लगभग पक्का भएको छ ।

एमालेले पनि मधेसको भावना के रहेछ भने राम्रैसंग बुझे होला भने सहजै अनुमान गर्न सकिन्छ । किनभने २ न प्रदेशमा मेची महाकाली अभियान स्थगित गर्न बाध्य भयो ।

अर्को एमालेको रणनिति के देखिन्छ भने यदि स्थानीय तहको निर्वाचन पेलेर पनि गर्न सकियो भने संविधान संसोधनको कोर्स निर्वाचनसंगै समाप्त हुन्छ । फेरी त्यही संसोधन गराउन पनि नँया खालको राजनितिक आन्दोलनले मात्र संभव हुन्छ । जस्को जग बसाल्न बर्षौ लाग्न सक्छ ।

यसकारण सिमांकन परिवर्तन सहितको संविधान संसोधन अभी नही तो कभी नही भने बुझी राखे हुन्छ ।

 

मलंगवा । सर्लाहीको सदरमुकाम मलंगवामा राष्ट्रिय विद्यार्थी संघले तीन...

सर्लाही । भारतको विहारमा मदिरापान बिक्रीवितरण र ओसारपसारमा प्रतिबन्ध लगाइएपछि...

गौर । प्रदेश २ का कृषि ,भूमि व्यवस्था तथा सहकारी...

जीतपुर । जीतपुरमा एउटै पसलमालगातार दुई चोटीचोरी भएपछि , प्रहरीको...

स्याङ्जा : जिल्ला कारागार स्याङ्जामा कार्यरत एक प्रहरी जवानले...

जनकपुरधाम । धनुषामा एक युवक घाँटी रेटिएको अवस्थामा फेला परेका...

पशुपतिनगर, इलाम : इलामको चुलाचुली गाउँपालिकामा कार्यरत नायब सुब्बा जगत...

बर्दिवास : महोत्तरीको सदरमुकाम जलेश्वरलाई भारतीय सीमा र धनुषाको जनकपुरसँग...

बलेवा : कुलतमा लागेका युवाका लागि सुधार गृहका रुपमा स्थापना...

इलाम : नेपाल पत्रकार महासङ्घ इलाम शाखाले पत्रकारका लागि आपत्कालीन...

काठमाडु । साउथ ह्याम्पटनलाई हराउँदै लिभरपुल इङ्लिस प्रिमियर लिग फुटबलको...

काठमाडु । अपराध अनुसन्धानमा अब्बल मानिँदै आएको नेपाल प्रहरी पछिल्लो...

जनकपुरधाम । कमला नगरपालिकाका वडाअध्यक्षहरुले नगरप्रमुख रामउदगार गोइतलाई शनिवार ९...

भद्रपुर : खोलामा डुबेर मेचीनगर–८ सालघारीका ३६ वर्षीय शिवु...

जीतपुर : मुलुकी ऐनमा सवारी चालक सम्बन्धि गरिएको ब्यवस्थाको परिवर्तनको...

बर्दिबास : बालबालिकाले भयत्रासमुक्त वातावरणमा सुरक्षित र...

राजविराज : प्रदेश नं. २ का मुख्यमन्त्री लालबाबु राउतले...

वाशिङ्टन, डिसी : अमेरिकाको मेरिल्याण्ड राज्यमा भएको गोली काण्डमा...

नेपालगञ्ज, बाँके : मुस्लिम समुदायको पर्व मोहर्रममा नेपालगञ्जमा हिन्दू...

काठमाण्डु । नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी(नेकपा)ले टुंगो लगाएको प्रदेश ईञ्चार्ज ...

राजविराज । संविधान संशोधनको विषयमा वहस चलिरहेको बेला प्रदेश २...

सिरहा । जिरोमाइल देखि बरियारपट्टि जाने सडकखण्ड...

जनकपुरधाम । धिरेन्द्र मल्टिमेडिया प्रालिको प्रस्तुति रहेको चलचित्र...

जनकपुरधाम । नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी(नेकपा)का वरिष्ठ नेता रामचन्द्र झाले सरकारमा...

वीरगञ्ज । सेवाग्राहीसित घुस लिएको आरोपमा अख्तियारको टोलीले वीरगन्ज महानगरपालिकाका...

नेपालगञ्ज : इस्लाम धर्मावलम्बीको मोहर्रम पर्व बाँकेमा पनि धुमधामका...

बुटवल : मुलुकी संहितामा सवारी चालकका लागि ल्याइएको प्रावधानको...

कञ्चनपुर । राष्ट्रिय जनता पार्टी नेपालका अध्यक्ष मण्डलका नेता राजेन्द्र...

पर्सा : विद्यालयको अनुमतिपत्र दिन रु एक लाख घुस...

बर्दिवास । महोत्तरी जिल्लाको भङ्गहा नगरपालिका–६ जमुनियाँ चोकमा आज...

जनकपुरधाम । चालकहरुको बन्दले जनकपुरधाम लगायत तराईका ...

वीरगञ्ज : नेपाल आयात गर्न लागिएको मल सिर्सियास्थित सुख्खा...

कास्की : सङ्घीय सरकारका युवा तथा खेलकूदमन्त्री जगतबहादुर विश्वकर्माले...

काठमाडौँ : प्रतिनिधिसभा बैठकमा सांसदले संविधान कार्यान्वयन गर्न मौलिक अधिकारसम्बन्धी...

विराटनगर : प्रदेश नं १ का मुख्यमन्त्री शेरधन राईले...

काठमाडौँ : नेपाली काङ्ग्रेसले अछामका पार्टी क्रियाशील सदस्य टेकबहादुर...

वासिंटन । अमेरिकी राष्ट्रपति डोनल्ड ट्रम्पले महान्यायाधिवक्ता जेफ सेसन्सप्रति तिखो...

सिरहा । माछा उत्पादन बढाई नगरक्षेत्रलाई समृद्ध बनाउने योजना सिरहाको...

लहान : सिरहा प्रहरीले जिल्लाको विभिन्न स्थानबाट डेढ हजारभन्दा...

गौशाला : महोत्तरी जिल्लाको जलेश्वर कारागारका एक बन्दीको गए राति...