Sat, 22 Sep 2018
ताजा समाचार
खोलामा डुबेर एक जनाको मृत्यु || बारापर्सामा पेट्रोलियम पदार्थको अभाव || नगरस्तरमा बालबालिकाकोलागी अनिवार्य बजेट विनियोजन गरिने : || मुख्यमन्त्री राउतद्वारा राहत प्रदान || अमेरिकामा एक नेपालीसहित तीनको हत्या || मोहर्रममा हिन्दू समुदायको पनि उत्साह || नेकपामा मातृकालाई लोप्पा, महासेठ पक्ष सशक्त || यथास्थितिमा संविधान स्वीकार्य छैन् : मुख्यमन्त्री राउत || मोटरसाइकल ठोक्किदा एकको मृत्यु, एक घाइते || मैथिली फिल्म "दहेजक पिरा"को पोस्टर सार्वजानिक || मातृका र रघुबीरको सम्पती छानविन गर : नेता झा || वीरगञ्ज महानगरपालिकाका २ कर्मचारी सहित ३ तीन पक्राउ || मोहर्रम पर्व मनाइँदै || सहमतिपछि यातायात सञ्चालन || संविधान कार्यान्वयन गर्न निकै चुनौती : नेता महतो || घुस लिएको अभियोगमा दुई जना पक्राउ || महोत्तरी जमुनियाँमा प्रहरी पोष्ट स्थापना || लामो दुरीमा गाडी नचल्दा यात्रुहरु अलपत्र , सामान ढुवानी पनि || मल बन्दरगाहमै थन्कियो || खेलकूदले देशलाई चिनाएको छ: मन्त्री विश्वकर्मा || पेट्रोलियम पदार्थको मूल्यवृद्धि फिर्ता लिन माग || डिजिटल प्रणालीको शुभारम्भ || विष्टको निधनप्रति काँग्रेसद्वारा दुःख व्यक्त || महान्यायाधिवक्तविरुद्ध खनिए ट्रम्प || माछापालन योजना || मदिरा नष्ट || एक बन्दीको मृत्यु || मुसहर बस्तीमा संविधान दिवस, संविधान सबैको साझा छहारी होस् || मौका परीक्षाको नतिजा सार्वजनिक || सीके राउतका १०० बढी कार्यकर्ता पक्राउ || डा.सीके राउतका समर्थकहरुले निकाले हजारौको संख्यामा रयाली || निर्वाचन कार्यक्रम सार्वजनिक || पेट्रोलियम पदार्थको मूल्यवृद्धि फिर्ता लिन माग || समृद्धिको राष्ट्रिय दायित्वमा सहयोगी हुन प्रधानमन्त्रीको आह्वान || विधार्थी फोरमको जिल्ला अधिवेशन संपन्न || लागुऔषधसहित एक पक्राउ || एसिड आक्रमणको आरोपमा एक युबक पक्राउ || मलेशियामा विषाक्त मदिरा सेवनबाट ६ को मृत्यु || मोटरसाइकल दुर्घटनामा एकको मृत्यु || फोरमले संविधान दिवस नमनाउने ||
संझनामा मधेश

चैत्र २२, २०७३


 राष्ट्रिय दैनिक तथा टेलिभिजनहरुमा काम गर्नु हुन्छ, उहा“हरुलाई गाह्रो छ । कारण, राजधानीका मिडियालाई निर्वाचनको माहौंल बनाउनु छ, मधेशमा माहौलनै छैन, जबरजस्ती कसरी बनाउनु ? जे हो त्यहि परिस्थितिको रिपोर्टि· गर्दा समाचार नछापिएको पनि पाइयो । जसका कारण पत्रकारहरुमा निराशा छाउनु स्वभाविक हो । सप्तरी, सिराहा जस्ता     जिल्लाहरु जहा“ स्ववियूको चुनाव हुन सकेको छैन, पत्रकार महासंघको चुनाव भएको छैन अरु निर्वाचन के होला र ? स्थानीय निर्वाचनका लागि परिस्थिति त्यति सहज देख्दिन ।



                                 –बबिता बस्नेत ,बरिष्ठ पत्रकार    

 तीन दशक अघिको कुरा हो, पच कक्षा सकेर ६ कक्षामा पुग्दा मैंले पहिलो पल्ट मधेश देखें, ११ बर्षकी थिए“ । खोटा·को सालम्बुमा जन्मिएर त्यही हुर्किएकी मलाई मधेश कस्तो हुन्छ थाहा थिएन । मधेशमा मोटर गुड्छ, बिजुली बत्ति हुन्छ भन्ने कुरा चांही सुनेकी थिए“ ।

मधेशबाट जानेहरुले कोशेलीका रुपमा लाने गरेका कारण जुलेवी (जेरी) र बुनिया पाइन्छ भन्ने पनि थाहा थियो । मधेशको पहिलो यात्रा सप्तरी फत्तेपुरको थियो, जहा“ ठुलो बुवाहरु बस्नुहुन्थ्यो । भीर, पाखा, खोला, उकालो ओह्रालो गर्दै डेढ दिन हिडेपछि समथर बेल्टार आइ पुग्दा गजब लागेको थियो ।

धेरै थाकेकाले राती ढिलो निदाए“, कहिल्यै नसुनेको आवाजले ब्युझिदा बिहानको चार बजेको रहेछ । के हो के हो, के कराएको होला यसरी ? अचम्म लाग्यो, डराए“ र ठुलो बुवाकी छोरी शारदा दिदीलाई सोधें—दिदी के कराएको? मैंले डरा उदै उठेर सोधेपछि उहा“ले निन्द्रामैं भन्नु भो—ए नडराउ, त्यो बसको हर्न हो ।

त्यतिबेलाको चर्चित दास बसले बिहान चार बजे देखिनै हर्न लगाएर मान्छे बोलाउदो रहेछ । फत्तेपुर बजारमा लगाएको हर्नले सिद्धिपुरको घरमा सुतेकी म एक्कासी ब्युझिएकी थिए“ । त्यसको भोली पल्ट देखि भुइमा उज्यालो नखस्दै दास बसको हर्न नियमितता बन्यो । पहाडमा हामी ६ बजे सम्म सुत्थ्यौं, कति दिन मलाई निन्द्रा नपुगे जस्तो भयो । 

एसएलसी सकेर काठ्माण्डौ बस्न थालेपछि दिन चर्या फरक भयो । कहिलेकांही मधेश जा“दा गाडी र बाइकमा दाईहरुले चर्को हर्न बजाउदा सोधें, किन यस्तो हर्न लगाएको? जबाफ आयो—यहा“ यस्तै हुन्छ । पान खाएर आफ्नै आगन वरीपरी थुकेको दृष्य हेर्न नसकेर सोधें, के गरेको यस्तो? जबाफ आयो—मधेशमा यस्तै त हुन्छ नि ।

मधेशका कार्यालयका भित्ताहरुमा पान खाएर थुक्दै हिड्नेहरु मधेशी समूदायका मात्रै हुन भनेर कसैले सोच्छ भनें त्यो गलत हो । पहाडी समूदायका मानिसहरुले पनि त्यसैगरी बेपर्वाह थुकि रहेका मैंले धेरै पल्ट देखेकी छु ।

कामको सिलसिलामा मधेशका बिभिन्न जिल्ला जादा बिहान चार बजे देखिनै ठुलो माइक लाएर गीत बजाएको सुन्न थालेपछि यस प्रकारका कुनै पनि होहल्ला सामान्य लाग्न थाल्यो । गीत, संगित ब्यक्तिको नितान्त नीजि आदतको कुरा हो । कसैलाई सुन्न मन लाग्छ, कसैलाई लाग्दैन । सुन्नै मन लागेपनि कसैलाई कस्तो सुन्न मन लाग्छ कसैलाई कस्तो ।

मुड, वातावरण, परिस्थिति जस्ता कुराहरुले गीत संगितको छनौट निर्धारण गर्छ । तर एका बिहानै माइकमा गीत लगाएर बजाउनु पर्ने किन? मैंले अहिले सम्म कसैसंग प्रश्न गरेकी छैन । कारण, फेरि उही जबाफ आउन सक्छ—मधेशमा यस्तै हुन्छ ।

तर बिहान बिहानै माइकको ठुलो स्वर अहिले पहाड तिर पनि सरेछ । केही समय अगाडी डोटी पुग्दा बिहान चार बजे देखिनै दिपायल बजारभरी माइकबाट भजन सुनियो । त्यहा“का पूजारीले गरेको पूजा पाठ पनि माइकमैं लगाइएको थियो । 

कामको शिलसिलामा मधेश जान थालेपछि थाहा भयो, राम्रा कुरा धेरै रहेछन मधेशमा । वातावरणको हिसावले हि“उदमा हुरी, बर्षामा डुबान, चर्को गर्मी, सर्पको बिगबिगी, जाडोमा शित लहर मधेश त्यति सहज छैन । तर प्रायः सबै ठाउमा यातायात र बिजुली पुगेका कारणले दुखहरु झेल्न सजिलो भएको छ ।
काठ्माण्डौ र पहाडमा मधेश र मधेशीका बारेमा जतिसुकै हाउगुजी देखाए पनि जनस्तरमा कुनै तुष देखिदैन ।

एक छिन बसौं न पानी, सर्वत खाएर जानुस न भन्ने संस्कृति छ । ‘हामी त नेपाली’ भन्ने भावना पनि त्यतिकै देख्छु । एक पटक महोत्तरीको गाउ“मा पुगेको बेला अलि पछि बसोबास गर्न आएकाहरुका बारेमा कुरा गर्दै एक अधबैंशे महिलाले भनेकी थिइन, उनीहरु जस्तो हो र ? ‘हामी त नेपाली ’यही जन्मिएको ।

पछि आएका र हामीबीचमा फरक त हुनु प¥यो नि भन्ने शैलीमा उनले भनेका कुराहरु पछि सम्म कानमा गुञ्जिएका थिए । बिहेवारीमा पनि अहिले सके सम्म छोरी हरु वारीनै दिने चलन बढ्दै गएको छ । पारी बिहे भएका गाउ“का छोरी बेटीहरु माथि घरेलु हिंसा भएपछि जे भएपनि आफ्नै ठाउ“मा बिहे गर्ने भन्ने सोच बढेको देख्छु । 

मेरो २५ बर्षका ब्यवसायिक जीवनमा मधेशमा जा“दा अफ्ठ्यारो भएको संझना छैन । आफ्ना उमेरका पत्रकार साथीहरु, केही दाईहरु र धेरै भाईहरुले गरेको सौहाद्र्धपूर्ण ब्यवहार मन छुने प्रकारको छ । हिजो आज बैनीहरु पनि मिडियामा आएका छन, उनीहरुको ब्यवहार त राम्रो हुनेनै भयो । हिजोआज धेरै मानिसको मुखबाट मधेशमा आफ्ठ्यारो छ, गाह्रो छ भनेको सुन्छु ।

राजनीतिक साह्रो गाह्रो पक्कै छ तर जनस्तरमा र ब्यवसायिक स्तरमा त्यति धेरै कठिनाई भोग्नु परेको छैन । द्न्द बढ्दै गयो भनें स्वभाविक रुपमा अन्य तमाम मानिसहरुले भोग्ने दुखहरु सहनुनै पर्नेछ ।
जस्तो, यही फाल्गुण २१ गते सप्तरीको राजबिराज पुग्दा एमाले र केपी ओलीका बिरुद्ध माइकि· चलि रहेको थियो । मानिसहरु कालो झण्डा लिएर जुलुशमा थिए ।

हामी चढेको गाडी रोक्दै उनीहरुले ‘यहा“ कोही एमाले हुनुहुन्छ कि’ भनेर सोधे । हामी त होइन, मिडियाको मानिस हो भनेंपछि ल जानुस भनियो । 

अहिलेको द्वन्द बढ्दै गए मिडियाका साथीहरुलाई अफ्यारो हुने देख्छु । साथीहरु जो राष्ट्रिय दैनिक तथा टेलिभिजनहरुमा काम गर्नु हुन्छ, उहा“हरुलाई गाह्रो छ । कारण, राजधानीका मिडियालाई निर्वाचनको माहौंल बनाउनु छ, मधेशमा माहौलनै छैन, जबरजस्ती कसरी बनाउनु? जे हो त्यहि परिस्थितिको रिपोर्टि· गर्दा समाचार नछापिएको पनि पाइयो ।

जसका कारण पत्रकारहरुमा निराशा छाउनु स्वभाविक हो । सप्तरी, सिराहा जस्ता जिल्लाहरु जहा“ स्ववियूको चुनाव हुन सकेको छैन, पत्रकार महासंघको चुनाव भएको छैन अरु निर्वाचन के होला र? स्थानीय निर्वाचनका लागि परिस्थिति त्यति सहज देख्दिन । 

यस पटकको मधेश यात्रामा अलि नया“ कुरा महशुस गरियो । बिहान बिहानै माइक लगाएर प्रायः हिन्दी गीत सुन्न पाइने मधेशमा यस पटक ‘सुन साइली परदेशबाट म आउ“ला, चालिस कटेसी रमाउला’ र ‘पिउन मन थिएन साथीले पिलायो’ भन्ने गीत खुब सुनियो ।

बिदेशमा रहने नेपालीहरुबीच प्रीय बनेको सुन साइली मधेशका युवाहरुबीच पनि त्यतिकै चर्चित रहेछ । कारण, मधेशका घरहरु पनि अब बेदेशिक रोजगारको कहानी भन्दा बाहिर रहेनन । दिन प्रतिदिन मधेशबाट पनि युवाहरु बिदेशिने क्रम बढि रहेको छ ।

बेरोजगारी मुलुकका अन्य स्थानको जस्तै मधेशको पनि ठुलो चुनौती हो । मधेशको उर्वर भूमिमा नया“ तरिकाबाट कृषी र बिभिन्न स्थानमा उधोग ब्यवसाय गर्न पाए गाउ“मैं रोजगारीको सिर्जना हुने थियो । गर्न चाहने हो भनें मधेशमा संभावनाहरु धेरै छन तर राजनीतिक द्वन्दले ति संभावनाहरुलाई छोपि रहेको छ । 



basnetbabita7@hotmail.com
                    


 

भद्रपुर : खोलामा डुबेर मेचीनगर–८ सालघारीका ३६ वर्षीय शिवु...

जीतपुर : मुलुकी ऐनमा सवारी चालक सम्बन्धि गरिएको ब्यवस्थाको परिवर्तनको...

बर्दिबास : बालबालिकाले भयत्रासमुक्त वातावरणमा सुरक्षित र...

राजविराज : प्रदेश नं. २ का मुख्यमन्त्री लालबाबु राउतले...

वाशिङ्टन, डिसी : अमेरिकाको मेरिल्याण्ड राज्यमा भएको गोली काण्डमा...

नेपालगञ्ज, बाँके : मुस्लिम समुदायको पर्व मोहर्रममा नेपालगञ्जमा हिन्दू...

काठमाण्डु । नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी(नेकपा)ले टुंगो लगाएको प्रदेश ईञ्चार्ज ...

राजविराज । संविधान संशोधनको विषयमा वहस चलिरहेको बेला प्रदेश २...

सिरहा । जिरोमाइल देखि बरियारपट्टि जाने सडकखण्ड...

जनकपुरधाम । धिरेन्द्र मल्टिमेडिया प्रालिको प्रस्तुति रहेको चलचित्र...

जनकपुरधाम । नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी(नेकपा)का वरिष्ठ नेता रामचन्द्र झाले सरकारमा...

वीरगञ्ज । सेवाग्राहीसित घुस लिएको आरोपमा अख्तियारको टोलीले वीरगन्ज महानगरपालिकाका...

नेपालगञ्ज : इस्लाम धर्मावलम्बीको मोहर्रम पर्व बाँकेमा पनि धुमधामका...

बुटवल : मुलुकी संहितामा सवारी चालकका लागि ल्याइएको प्रावधानको...

कञ्चनपुर । राष्ट्रिय जनता पार्टी नेपालका अध्यक्ष मण्डलका नेता राजेन्द्र...

पर्सा : विद्यालयको अनुमतिपत्र दिन रु एक लाख घुस...

बर्दिवास । महोत्तरी जिल्लाको भङ्गहा नगरपालिका–६ जमुनियाँ चोकमा आज...

जनकपुरधाम । चालकहरुको बन्दले जनकपुरधाम लगायत तराईका ...

वीरगञ्ज : नेपाल आयात गर्न लागिएको मल सिर्सियास्थित सुख्खा...

कास्की : सङ्घीय सरकारका युवा तथा खेलकूदमन्त्री जगतबहादुर विश्वकर्माले...

काठमाडौँ : प्रतिनिधिसभा बैठकमा सांसदले संविधान कार्यान्वयन गर्न मौलिक अधिकारसम्बन्धी...

विराटनगर : प्रदेश नं १ का मुख्यमन्त्री शेरधन राईले...

काठमाडौँ : नेपाली काङ्ग्रेसले अछामका पार्टी क्रियाशील सदस्य टेकबहादुर...

वासिंटन । अमेरिकी राष्ट्रपति डोनल्ड ट्रम्पले महान्यायाधिवक्ता जेफ सेसन्सप्रति तिखो...

सिरहा । माछा उत्पादन बढाई नगरक्षेत्रलाई समृद्ध बनाउने योजना सिरहाको...

लहान : सिरहा प्रहरीले जिल्लाको विभिन्न स्थानबाट डेढ हजारभन्दा...

गौशाला : महोत्तरी जिल्लाको जलेश्वर कारागारका एक बन्दीको गए राति...

बर्दिवास : महोत्तरी बर्दिवास–१४ स्थित एकीकृत नमूना मुसहर बस्तीका...

भक्तपुर : राष्ट्रिय परीक्षा बोर्डले कक्षा १२ को ग्रेड वृद्धि...

जनकपुरधाम । धनुषाबाट प्रहरीले सीके राउतका समर्थक १०० भन्दा बढीलाई...

जनकपुरधाम । संविधान जारी भएको दिनको विरोधमा ‘स्वतन्त्र मधेस गठबन्धन’ले...

काठमाडौँ : प्रतिनिधिसभाअन्तर्गतका १० वटा विषयगत समितिका सभापति चयनका...

काठमाडौँ : नेपाल यातायात व्यवसायी राष्ट्रिय महासङ्घले पेट्रोलियम पदार्थको...

काठमाडौँ । प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओलीले समृद्धि राष्ट्रिय सङ्कल्प...

रौतहट । समाजवादी विधार्थी फोरम नेपाल जिल्ला कार्य समिति रौतहटको...

वीरञ्ज : भारतबाट लुकाइछिपाइ नेपालतर्फ ल्याइरहेको अवस्थामा सशस्त्र प्रहरी...

चन्द्रपुर । दुई किसोरी लाई एसिड आक्रमणको आरोपमा प्रहरीले एक...

काठमाडौं : मलेसियामा विषाक्त मदिरा सेवनबाट मृत्यु हुने नेपालीको...

बागलुङ : बागलुङ नगरपालिका–२ रुद्रेपिपल भन्ने स्थानमा गएराति ग...

राजविराज । संघीय समाजवादी फोरम नेपालका अध्यक्ष समेत रहेका उप–प्रधान...