Mon, 23 Jul 2018
ताजा समाचार
कर्जन्हाबासीले गरे चकका जाम , कर्मचारी कुट्ने मेयरमाथि कारवाहीको माग || सुरुङ निर्माण ९५ प्रतिशत पूरा || सरकारले जनताको भावनाअनुसार काम गर्नुपर्छ : नेता महत || जेठ २ गतेसम्म भिसा लागेका नेपालीलाई मलेसिया जान अनुमति || विद्युत् र इन्टरनेट सेवा ठप्प हुँदा सेवाग्राहीलाई समस्या || सिरहामा ७९ नयाँ कुष्ठरोगी फेला || भारतबाट चार बालकको उद्धार || दुर्घटनामा एकको मृत्यु || कर्मचारी कुटपिट गर्ने नगर प्रमुखमाथि कारवाहीको माग गर्दै चक्काजाम || लोकतान्त्रिक व्यवस्थाको रक्षाका लागि फेरि आन्दोलन गर्ने दिन आयो: कांग्रेस || अमेरिकाले एकतर्फी कर लादेर जंगल राजको नीति लियो: फ्रान्स || १३ औं दक्षिण एशियाली खेलकुद सागमा कुल २७ खेल समावेश || मन्दिरको सरसफाई || प्रहरी विधेयक रोक्न प्रदेश सरकारलाई सुझाव || आर्थिक मामिला सबै भन्दा कम, सर्वाधिक खर्चमा मुख्यमन्त्री कार्यालय || च्याउ किसानको अनुदान रकम अन्यत्र लगाइएको आरोप || दुई नागरिकता रद्द || धनगडि नगरपालिकामा गोली चल्दा एक जना घाईते || काँग्रेस–नेकपा झडप, ५ घाईते || धरान उपमहानर प्रमुख सुब्बाको दाहसंस्कार शनिबार || मोबाइल ‘एप्स’को प्रयोग गरी अपाङ्गता भएकाको तथ्याङ्क संकलन || गाईलाई सुत्केरी भत्ता.... || महोत्तरीमा लागूऔषध दुव्र्यसनी बढ्दै || भारतका पूर्वअर्थमन्त्रीलाई भ्रष्टाचारको अभियोग || टर्कीमा दुई वर्षे संकटकालको अन्त्य हुने संकेत || भारतमा भवन भत्किदा र सडक दुर्घटना परी १९ को मृत्यु || वरियारपट्टी सशस्त्र प्रहरीका इन्स्पेक्टर खड्काको निगरानीमा तस्करी || महोत्तरीमा महिलाको हत्या, दुईजना पक्राउ || भारतको राज्यसभामा २२ भाषाका दोषासेको व्यवस्था || किम र मुनलाई इन्डोनेसियाली राष्ट्रपतिको निमन्त्रणा || डुङ्गा दुर्घटना हुँदा १६ को मृत्यु, ३० बेपत्ता || औषधिको गुणस्तरवारे अनुसन्धान हुनुपर्छ : स्वास्थ्यमन्त्री यादव || डा केसीका माग सम्बोधन गरिनुपर्छ : नेता थापा || चिनिया टोलीद्वारा झापाका नदीहरूको सर्वेक्षण शुरु || मानव अधिकार हननका ३३ पीडित परिवारले क्षतिपूर्ति पाउने || बीस करोड डलरको परियोजना स्वीकृत || कृषक जडीबुटी खेतितर्फ आकर्षित || पाँच अर्ब २१ करोड राजश्व संकलन || अपहरित बालिका २ महिना बन्धक सामुहिक बलात्कार गर्ने तीन युवक || इंग्ल्यान्ड जाने नेपाली क्रिकेट टोलीको बिदाइ ||
अकल्पनीय पीडाको मिलेर सामना गरौँ

साउन 32, २०७४

 


  • सँजय मित्र


एक हप्तामा अकल्नीय परिवर्तन आएको छ मधेसको भौतिक क्षेत्रमा । अरु वर्ष पनि बाढी आउँथ्यो । बाढी आउँदा सर्वसाधारणले खेतबारी डुबाउँछ र भोलिपल्ट फेरि जस्ताको तस्तै हुन्छ भन्ठान्थे ।

ठूला नदीहरुको किनारका बस्तीहरु कहिलेकाही कटानले प्रभावित हुन्थे । थोरबहुत राहतको आवश्यकता हुन्थ्यो । कहिलेकाहीँ कतै कुनै एक दुई ठाउँमा अप्ठ्यारो पथ्र्यो । धेरै सहयोगी हातहरु निस्किन्थे । धेरैले सहयोग गर्थे । सहयोग गर्नेलाई खासै अप्ठ्यारो हुँदैनथ्यो ।

राहत पाउनेले पनि राहतमा केही सन्तोष गर्थे । पीडितको विपत्तिमा सहानुभूति राख्ने धेरै हुन्थे । पीडामा मल्हम लगाउने धेरै हुँदा पीडा कम भएको अनुभूति हुन्थ्यो । तर यसपालिको अवस्था भने नितान्त फरक छ । परिदृश्य पुरै बदलिएको छ । अकल्पनीय अवस्थ ाबनेको छ मधेसको ।

किसानलाई बाहेक अरु कसैलाई पनि पानीको आवश्यकता थिएन । खेतमा सामान्य पानी चाहिएकै थियो किसानलाई । भर्खर रोपिएको धानलाई हुर्काउन सामान्य पानी चाहिने नियमित प्रक्रिया हो । हप्ता दिन बिराएर हरेक हप्ता एक झरी राम्ररी पानी परिराखे किसान खुसी हुन्छन् ।

असोज महिनासम्म यसै प्रकारले पानी परिरहँदा किसान मात्र होइन, उब्जनी राम्रो भएर देश नै खुसी हुने अवस्था रहन्छ । यस वर्ष त साउन बित्न लाग्दासम्म खासै पानी परेको थिएन । तुलनात्मकरुपमा कमै पानी पर्ने भविष्यवाणी गरिएको पनि थियो ।

धानको रोपाइँ जसोतसो गरी सिद्धिएको थियो र सामान्य पानी पर्दा धान खेतीमा किसानले मल हाल्ने बेला हुँदै थियो । आकाशमा बादल देखिन्थ्यो तर पानी पर्दैनथ्यो तर विहीवारदेखि आकाशले आफ्नो चित्र नै बदल्यो । आकाशको बादलले बोक्न सक्ने गरी पानी ओसार्दै धरतीमा पोख्न थाल्यो ।

धरतीले थेग्न सक्नेजति मात्र नै थेग्ने हो । खाल्टाखुल्टी भरिए, खेत भरिए, खोला भरिए र पनि वर्षा रोकिएन । विहीवारको साँझदेखि परेको पानी आइतवार बिहानसम्म आइपुग्दा बल्ल अलि थाकेर विश्राम गरेको जस्तो देखियो । यस अवधिमा त बाढीले जुन उग्र रुप लियो, त्यो कसैले देखेको थिएन, कसैले कल्पना गरेको थिएन ।

सबैको सोचाइभन्दा निकै बढी पानी गाउँबस्ती पस्यो, सहर पस्यो र पानीको गति अगाडि जे जति अवरोधहरु आए सबैलाई भत्काउँदै पानीले निकास खोज्न सुरु भयो ।

आकाशमा बादल जसरी स्वच्छन्द रुपमा हावाको बहावसँगै जान्छ, धरतीमा पनि पानीले त्यही स्वतन्त्रताको खोजी गर्न थाल्दा धेरै पुल स्वाहा भए, सडक खत्तम भयो । सयौँ घरहरु बगे, कैयाँै ढले । हजारौँ घरमा पानी पस्यो । पानीले आफ्नो ताण्डव नृत्य कम गरेन ।

ताण्डवमा मग्न आकाशको बादल र धरतीको बाढीले मानवले आवागमन गर्ने सबै बाटाहरुमाथि कब्जा जमायो । सम्पूर्ण बस्तीहरुलाई चारैतिरबाट घेरेर आफ्नो नियन्त्रणमा यसरी लियो कि कोही पनि बाहिर निस्किन सक्दैन । खोला, खेत, पोखरी र सडक सबै बराबर देखियो ।

उँखुको टुप्पा र विभिन्न किसिमका रुखहरुले गर्दा मात्र फाँटहरु समुद्र नभएको जस्तो लाग्दथ्यो, हैनभने सर्वसाधारणको नजरमा फाँटहरु समुद्र बनिसकेका थिए ।

समुद्र नै गाउँ पसेकोजस्तो अकल्पनीय दृश्य हरेकले घरमै बसी अनुभव गर्ने मौका पाएको यो अपूर्व अवसर नै हो । धेरै ठाउँमा यस्तो पनि देखियो, जहाँ सधै मोटर सरर गुड्थ्यो, त्यहाँ डुङ्गा चलिरहेको छ । सडकमा  डुङ्गाले गरेको शयरको दृश्य सबैका लागि अपूर्व नै थियो ।

रौतहटको सदरमुकाम गौरको परिदृश्य कतिसम्म भयावह थियो भने कतिपय पुराना घरको छतको माथि पानी चढेको थियो । नयाँ बनाएको घरको झ्यालबाट पानी भित्र पसेको थियो । घरमा चार फिटसम्म पानी सामान्य थियो । धेरैको घरको छतलाई पानीले छुने डर आइसकेको थियो ।

कतिपयले के सम्म पनि भनेका छन् भने सदरमुकाम गौरको कुनै घर बाँकी थिएन जसमा पानी नपसेको होस् । वि.सं. १९९१मा कटरबनबाट गौर बजारमा जिल्लाको सदरमुकाम सार्दादेखि लिएर अहिलेसम्मको इतिहासमा कसैले यतिको ठूलो बाढी आएको देखेका थिएनन् ।

वास्तवमा जिल्लामा सबैभन्दा बढी सुरक्षित र सुविधा सम्पन्न मानिने ठाउँ भनेकै जिल्लाको सदरमुकाम हुनुपर्ने हो तर सबै सुविधाबाट वञ्चित भएर मानिस आफ्नै छतबाट आफ्नो कोठामा जान नसक्ने अवस्थाको परिकल्पना कसैले गर्न सक्दैन, त्यही वास्तविकता सदरमुकाम गौरले भोग्नु प¥यो ।

हुँदाहुँदा टेलिफोन, मोबाइल, बिजुली सबै गायब । खानेपानी पनि रहेन । घरभित्रको सम्पूर्ण सामान पानीमा पौडी खेलिरहेको छ । सम्पूर्ण घरभित्र बाढीले बास गरेपछि आफू बसेको छतमा के खाने ? बालबालिकालाई के ख्वाउने ? त्यसमाथि झन् आकाशबाट पानी दर्किन सुरु भयो भने ? अवस्था कतिसम्म नाजुक थियो भने छिमेकको घरमा जान सकिँदैनथ्यो ।

छिमेकमा केही परेको छ भने त्यो पीडा केवल सुन्न सकिन्थ्यो वा देख्न सकिने छ भने हेरेर बस्न बाध्य हुनु पथ्र्यो । कुनै उपाय थिएन । मानिस निरुपाय भएको यो एउटा यस्तो अवसर हो जो एउटा जीवनले मात्र सम्झेर पुग्दैन, पुस्ता दर पुस्ता मानिसले सुनाउँछन् यस घटनालाई ।

यसले कति क्षति पु¥यायो, यसको हिसाब गरेर साध्य छैन । भौतिक क्षतिको त गणना गर्न सकिन्छ तर अभौतिक क्षतिको हिसाब गर्न सकिन्न । मानिसले जुन रुपमा मानसिक पीडा भोगेका छन्, त्यसको असर व्यक्तिमा पछिसम्म देखिएला । हरेक व्यक्तिले पीडा बेहोरेको छ ।

हर घरपरिवारमा कुनै न कुनै किसिमले भौतिक क्षति भएको छ । सामाजिक र सार्वजनिक तथा सरकारी सम्पत्तिको विनाश कति भयो भन्ने कुरो सबैको हिसाब गरेर साध्य छैन तर क्षति सबैतिर भएको छ । प्रकृतिको यो विनाश लीलाले स्वयं प्रकृतिको पनि केही हदसम्म विनाश गरेको छ । वास्तवमा सर्वसाधारणको लागि यो महापीडाको घडी हो ।

यो कुनै व्यक्तिगत समस्या होइन, कुनै निश्चित समुदायको समस्या होइन । सामूहिक समस्या हो, सामूहिक पीडा हो र सबैको साझा पीडा हो । थोर र बहुत फरक क्षति होला तर पीडा सबैको समान छ । यस पीडालाई कम गर्न केही हुनेले नहुनेलाई सहयोग गरेका छन् । एकले अर्काको मुख हेरेर सन्तोष गरेका छन् । एकले अर्कालाई सहयोग गरेका छन् ।

सान्त्वना दिएका छन् । यी आपसी विश्वास र प्रेमले मानिसलाई महापीडामा पनि सँगै बाँच्न सिकाएको छ, सँगै हाँस्न सिकाएको छ ।
बाढीरुपी मानवीय संकटबाट हामीले पार पाएका छौँ । अब यसले पु¥याएको क्षतिको सामना गर्नु छ । एकले अर्काप्रति सहानुभूति दर्शाउँदै हामीले एकले अर्कोलाई सकेको मानवीय सहयोग पु¥याउनु छ । यस घडीमा हामी सबैले मिलेर सामना गर्नु छ ।

हातमा हात मिलाई हामी सबै जुटौँ, यस अकल्पनीय पीडाको मिलेर सामना गरौँ । जे हुनु भइहाल्यो, अब सकेसम्म सचेत बनौँ । प्रकृतिको अगाडि हामी सबै विवश छौँ । बाढीपछिको पीडाबाट बच्ने प्रयासमा हामी सबैले ध्यान दिनु परेको छ ।

अब स्वास्थ्यसँग सम्बन्धित समस्याहरु देखिन सक्छ, यसमा गम्भीर भएर लाग्यौँ भने समयका अन्तरालमा बाढीको पीडा कमजोर हुँदै जाने छ ।

सिरहा । सिरहाको कर्जन्हा नगरपालिकाका नागरिक समाजले मेयरको विरुद्धमा सडक...

रसुवा : उत्तरी रसुवामा निर्माणाधीन रसुवागढी हाइड्रोपावरको सुरुङ निर्माण अन्तिम...

नवलपरासी : नेपाली काँग्रेसका सहमहामन्त्री डा प्रकाशशरण महतले वर्तमान...

काठमाण्डु । सरकारले जेठ २ गतेसम्म काठमाडौंस्थित मलेसियन दूतावासबाट...

ताप्लेजुङ : जिल्लामा विद्युत् र इन्टरनेट दुवै सेवा ठप्प...

लहान : नयाँ कुष्ठरोगी खोजी गर्न खटाइएको विशेषज्ञ टोलीले...

बुटवल : भारतको एक बाल सुधारगृहमा रहेका चार जना नेपाली...

पाल्पा : पाल्पाको तानसेन नगरपालिका–८, डुम्रेचोकमा पिकअप जीप र...

लहान । कर्जन्हा नगरपालिकाका प्रमुख गंगा पासवानले आफ्नै कार्यालयका कर्मचारीलाई...

काठमाण्डु । नेपाली कांग्रेसका शीर्ष नेताहरुले लोकतान्त्रिक व्यवस्थाको रक्षाका लागि...

काठमाडौं । अमेरिकाले एकतर्फी कर लादेर जंगल राजको नीति लिएको...

काठमाडौं । आउँदो फागुन २५ गते देखि चैत ४ गतेसम्म...

जनकपुरधाम । जनकपुरधाम स्थित राजदेवी, राम...

इटहरी : मोरङ जिल्लाको बूढीगंगगा गाउँपालिका क्षेत्रका व्यावसायिक च्याउखेतीमा...

विराटनगर ; जिल्ला प्रशासन कार्यालय मोरङले आर्थिक वर्ष २०७४÷७५...

सिरहा । सिरहाको धनगढीमाई नगरपालिका–१३ भोर्नेनीस्थित एक जनामाथि शुक्रबार राति...

गरुडा( रौतहट) । सडक विस्तार गर्ने...

इटहरी : सुनसरी जिल्लाको धरान उपमहानगरपालिकाका प्रमुख स्व तारा सुब्बाको...

कञ्चनपुर : मोबाइल ‘एप्स’को प्रयोग गरी कञ्चनपुर र कैलालीका...

रत्ननगर, चितवन : रत्ननगर नगरपालिकाले चालु आर्थिक वर्षबाट गाईलाई...

बर्दिवास : महोत्तरी जिल्लामा लागूऔषध दुव्र्यसनीको संख्या वर्षेनी बढ्दै...

नयाँदिल्ली : भारतका पूर्वअर्थमन्त्री पि चिदम्बरमलाई भ्रष्टाचारको अभियोग लागेको...

अङ्करा : टर्कीमा सन् २०१६ मा भएको असफल ‘कू’...

नयाँ दिल्ली : भारतको राजधानी नयाँ दिल्लीको बाहिरी इलाकामा...

सिरहा । सिरहाको वरियारपट्टी सशस्त्र प्रहरीका इन्स्पेक्टर हरि खड्काको निर्देशनमा...

गौशाला ; महोत्तरी जिल्लाको पिपरा गाउँपालिका–१, ढेकहा गाउँमा हिजो...

नयाँदिल्ली : भारतको माथिल्लो सदनका रूपमा रहेको राज्यसभामा २२...

जाकार्ता : इन्डोनेसियाका राष्ट्रपति जोको विडोडोले उत्तर कोरियाका नेता किम...

इस्तानबुल : शरणार्थीहरू चढेको डुङ्गा दुर्घटना हुँदा बुधबार साइप्रसमा...

काठमाडौँ : उपप्रधान एवं स्वास्थ्य तथा जनसंख्यामन्त्री उपेन्द्र यादवले...

काठमाडौँ : नेपाली काँग्रेसका केन्द्रीय सदस्य गगनकुमार थापाले चिकित्सा क्षेत्रको...

दमक : चिनिया अधिकारीहरूले झापाका नौवटा नदीमा तटबन्ध निर्माणको...

काठमाडौँ : सरकारले मानव अधिकार आयोगकोे सिफारिशमा मानव अधिकार...

काठमाडौँ : सरकारले मुलुकमा सौर्य ऊर्जा उत्पादन तथा व्यवस्थापन...

सल्यान : जिल्लामा कृषक जडीबुटी खेतीतर्फ आकर्षित हुन थालेका...

विराटनगर : आन्तरिक राजश्व कार्यालय विराटनगरले आर्थिक वर्ष २०७४÷७५...

गरुडा (रौतहट)। बालिकालाई अपहरण गरी शरीर बन्धक ...

काठमाडौं, साउन २ । इंग्ल्यान्डको लर्ड्समा हुने त्रिकोणात्मक क्रिकेट शृंखला...