ताजा समाचार
प्रदेश सभा सदस्यको शपथ ग्रहण व्यापार संघमा || ‘मैथिली भाषाको पाठ्यपुस्तक उपलब्ध छैन्’ || कवि उदयको कृति प्रर्दशनी हुने || समानुपातिकमा मुस्लिम, दलितलाई नराखेकोमा गठबन्धनको आपति || इङ्गलिस प्रियिमर लिगमा आज आठ खेल हुँदै || जनकपुरधामलाई राजधानी तोकिएपछि नगरमा दीपावली || जब श्रद्धाले भनिन्–‘म पनि अब ध्यान गर्छु !’ || राष्ट्र बैंकले गेष्टहाउस दिएन् || मधेशवादी दलको सरकार निश्चित : राजपा नेता यादव || बलिदानी दिवसमा नेत्रदान || राजपा अध्यक्ष मण्डलको बैठक आज || कांग्रेस बैठकमा देउवामाथि आक्रोशः ‘सभापति हुँ भन्दैमा धम्क्याउने ?’ || अध्यक्ष महन्थ ठाकुरको बुझिनसक्नुको सम्धी-सम्धिनी मोह || सुरक्षा रणनीति परिवर्तन गर्ने अमेरिकाको संकेत, रुस र चीन जस्ता || France - Germany || अलमलमा उपत्यकाका यातायात कं || चिसोपीडित परिवारलाई कम्बल || दुवै आँखा दान गर्ने घोषणा || तीन महिला सगरमाथा चढ्ने || हिमालय युवा क्लवको सप्ताहव्यापी साधारणसभा अन्तर्गत सरसफाई सम्पन्न || डा. केसीले स्वास्थ्य जाँचसँगै न्यानो वाँड || गरुडा खानेपालीको पहिलो साधारण सभा सम्पन्न || सत्याग्रह पुरुष डा. केसीले रौतहटमा बाँडे न्यानो कपडा || परिवारका सबै रोगी भएपछि रामपरिको बिचल्ली || चार जना सुरुङ्ग चोर सहित पाँच पक्राउ || सप्तरीमा भएको ट्रक दुर्घटनामा पाँच जना गम्भिर घाइते || झुटकीका दलित समुदायलाई ब्लायाङ्गकेट वितरण || सप्तरीमा चिसोबाट कठयाङ्गिएर मुखियाको मृत्यु || प्रदेश नम्बर २ मा काँग्रेस सहितको सरकार || साँसद यादवव्दारा ५ हजार बढी कम्बल वितरण || बन्द खुल्यो || प्रदेश प्रमुखलाई नयाँ सरकारले हटाउने ओलीको संकेत || काँग्रेसपनि सरकारमा आउन सक्छ : अध्यक्ष यादव || न्यानो लुगाफाटाको अभावमा वृद्धाको मृत्यु || पृथ्वी दिन प्रतिदिन तात्दै गएको वैज्ञानिकहरुको दावी || पाकिस्तानमा पोलियो खोपमा संलग्न दुई महिला अभियन्ताको निर्मम हत्या || रियाल मड्रिड विजयी भएपछि प्रशिक्षक जिदानले भनेः 'रियालको खराब समय || दुर्घटनामा ३ जनाको मृत्यु, १० जना घाइते || भक्तपुरमा एउटै ट्याक्सीमा दुई मोटरसाइकल ठोक्किए, एकजनाको मृत्यु, तीनजना घाइते || छेलामा बेवारिसे शव फेला ||
अकल्पनीय पीडाको मिलेर सामना गरौँ

साउन 32, २०७४

 


  • सँजय मित्र


एक हप्तामा अकल्नीय परिवर्तन आएको छ मधेसको भौतिक क्षेत्रमा । अरु वर्ष पनि बाढी आउँथ्यो । बाढी आउँदा सर्वसाधारणले खेतबारी डुबाउँछ र भोलिपल्ट फेरि जस्ताको तस्तै हुन्छ भन्ठान्थे ।

ठूला नदीहरुको किनारका बस्तीहरु कहिलेकाही कटानले प्रभावित हुन्थे । थोरबहुत राहतको आवश्यकता हुन्थ्यो । कहिलेकाहीँ कतै कुनै एक दुई ठाउँमा अप्ठ्यारो पथ्र्यो । धेरै सहयोगी हातहरु निस्किन्थे । धेरैले सहयोग गर्थे । सहयोग गर्नेलाई खासै अप्ठ्यारो हुँदैनथ्यो ।

राहत पाउनेले पनि राहतमा केही सन्तोष गर्थे । पीडितको विपत्तिमा सहानुभूति राख्ने धेरै हुन्थे । पीडामा मल्हम लगाउने धेरै हुँदा पीडा कम भएको अनुभूति हुन्थ्यो । तर यसपालिको अवस्था भने नितान्त फरक छ । परिदृश्य पुरै बदलिएको छ । अकल्पनीय अवस्थ ाबनेको छ मधेसको ।

किसानलाई बाहेक अरु कसैलाई पनि पानीको आवश्यकता थिएन । खेतमा सामान्य पानी चाहिएकै थियो किसानलाई । भर्खर रोपिएको धानलाई हुर्काउन सामान्य पानी चाहिने नियमित प्रक्रिया हो । हप्ता दिन बिराएर हरेक हप्ता एक झरी राम्ररी पानी परिराखे किसान खुसी हुन्छन् ।

असोज महिनासम्म यसै प्रकारले पानी परिरहँदा किसान मात्र होइन, उब्जनी राम्रो भएर देश नै खुसी हुने अवस्था रहन्छ । यस वर्ष त साउन बित्न लाग्दासम्म खासै पानी परेको थिएन । तुलनात्मकरुपमा कमै पानी पर्ने भविष्यवाणी गरिएको पनि थियो ।

धानको रोपाइँ जसोतसो गरी सिद्धिएको थियो र सामान्य पानी पर्दा धान खेतीमा किसानले मल हाल्ने बेला हुँदै थियो । आकाशमा बादल देखिन्थ्यो तर पानी पर्दैनथ्यो तर विहीवारदेखि आकाशले आफ्नो चित्र नै बदल्यो । आकाशको बादलले बोक्न सक्ने गरी पानी ओसार्दै धरतीमा पोख्न थाल्यो ।

धरतीले थेग्न सक्नेजति मात्र नै थेग्ने हो । खाल्टाखुल्टी भरिए, खेत भरिए, खोला भरिए र पनि वर्षा रोकिएन । विहीवारको साँझदेखि परेको पानी आइतवार बिहानसम्म आइपुग्दा बल्ल अलि थाकेर विश्राम गरेको जस्तो देखियो । यस अवधिमा त बाढीले जुन उग्र रुप लियो, त्यो कसैले देखेको थिएन, कसैले कल्पना गरेको थिएन ।

सबैको सोचाइभन्दा निकै बढी पानी गाउँबस्ती पस्यो, सहर पस्यो र पानीको गति अगाडि जे जति अवरोधहरु आए सबैलाई भत्काउँदै पानीले निकास खोज्न सुरु भयो ।

आकाशमा बादल जसरी स्वच्छन्द रुपमा हावाको बहावसँगै जान्छ, धरतीमा पनि पानीले त्यही स्वतन्त्रताको खोजी गर्न थाल्दा धेरै पुल स्वाहा भए, सडक खत्तम भयो । सयौँ घरहरु बगे, कैयाँै ढले । हजारौँ घरमा पानी पस्यो । पानीले आफ्नो ताण्डव नृत्य कम गरेन ।

ताण्डवमा मग्न आकाशको बादल र धरतीको बाढीले मानवले आवागमन गर्ने सबै बाटाहरुमाथि कब्जा जमायो । सम्पूर्ण बस्तीहरुलाई चारैतिरबाट घेरेर आफ्नो नियन्त्रणमा यसरी लियो कि कोही पनि बाहिर निस्किन सक्दैन । खोला, खेत, पोखरी र सडक सबै बराबर देखियो ।

उँखुको टुप्पा र विभिन्न किसिमका रुखहरुले गर्दा मात्र फाँटहरु समुद्र नभएको जस्तो लाग्दथ्यो, हैनभने सर्वसाधारणको नजरमा फाँटहरु समुद्र बनिसकेका थिए ।

समुद्र नै गाउँ पसेकोजस्तो अकल्पनीय दृश्य हरेकले घरमै बसी अनुभव गर्ने मौका पाएको यो अपूर्व अवसर नै हो । धेरै ठाउँमा यस्तो पनि देखियो, जहाँ सधै मोटर सरर गुड्थ्यो, त्यहाँ डुङ्गा चलिरहेको छ । सडकमा  डुङ्गाले गरेको शयरको दृश्य सबैका लागि अपूर्व नै थियो ।

रौतहटको सदरमुकाम गौरको परिदृश्य कतिसम्म भयावह थियो भने कतिपय पुराना घरको छतको माथि पानी चढेको थियो । नयाँ बनाएको घरको झ्यालबाट पानी भित्र पसेको थियो । घरमा चार फिटसम्म पानी सामान्य थियो । धेरैको घरको छतलाई पानीले छुने डर आइसकेको थियो ।

कतिपयले के सम्म पनि भनेका छन् भने सदरमुकाम गौरको कुनै घर बाँकी थिएन जसमा पानी नपसेको होस् । वि.सं. १९९१मा कटरबनबाट गौर बजारमा जिल्लाको सदरमुकाम सार्दादेखि लिएर अहिलेसम्मको इतिहासमा कसैले यतिको ठूलो बाढी आएको देखेका थिएनन् ।

वास्तवमा जिल्लामा सबैभन्दा बढी सुरक्षित र सुविधा सम्पन्न मानिने ठाउँ भनेकै जिल्लाको सदरमुकाम हुनुपर्ने हो तर सबै सुविधाबाट वञ्चित भएर मानिस आफ्नै छतबाट आफ्नो कोठामा जान नसक्ने अवस्थाको परिकल्पना कसैले गर्न सक्दैन, त्यही वास्तविकता सदरमुकाम गौरले भोग्नु प¥यो ।

हुँदाहुँदा टेलिफोन, मोबाइल, बिजुली सबै गायब । खानेपानी पनि रहेन । घरभित्रको सम्पूर्ण सामान पानीमा पौडी खेलिरहेको छ । सम्पूर्ण घरभित्र बाढीले बास गरेपछि आफू बसेको छतमा के खाने ? बालबालिकालाई के ख्वाउने ? त्यसमाथि झन् आकाशबाट पानी दर्किन सुरु भयो भने ? अवस्था कतिसम्म नाजुक थियो भने छिमेकको घरमा जान सकिँदैनथ्यो ।

छिमेकमा केही परेको छ भने त्यो पीडा केवल सुन्न सकिन्थ्यो वा देख्न सकिने छ भने हेरेर बस्न बाध्य हुनु पथ्र्यो । कुनै उपाय थिएन । मानिस निरुपाय भएको यो एउटा यस्तो अवसर हो जो एउटा जीवनले मात्र सम्झेर पुग्दैन, पुस्ता दर पुस्ता मानिसले सुनाउँछन् यस घटनालाई ।

यसले कति क्षति पु¥यायो, यसको हिसाब गरेर साध्य छैन । भौतिक क्षतिको त गणना गर्न सकिन्छ तर अभौतिक क्षतिको हिसाब गर्न सकिन्न । मानिसले जुन रुपमा मानसिक पीडा भोगेका छन्, त्यसको असर व्यक्तिमा पछिसम्म देखिएला । हरेक व्यक्तिले पीडा बेहोरेको छ ।

हर घरपरिवारमा कुनै न कुनै किसिमले भौतिक क्षति भएको छ । सामाजिक र सार्वजनिक तथा सरकारी सम्पत्तिको विनाश कति भयो भन्ने कुरो सबैको हिसाब गरेर साध्य छैन तर क्षति सबैतिर भएको छ । प्रकृतिको यो विनाश लीलाले स्वयं प्रकृतिको पनि केही हदसम्म विनाश गरेको छ । वास्तवमा सर्वसाधारणको लागि यो महापीडाको घडी हो ।

यो कुनै व्यक्तिगत समस्या होइन, कुनै निश्चित समुदायको समस्या होइन । सामूहिक समस्या हो, सामूहिक पीडा हो र सबैको साझा पीडा हो । थोर र बहुत फरक क्षति होला तर पीडा सबैको समान छ । यस पीडालाई कम गर्न केही हुनेले नहुनेलाई सहयोग गरेका छन् । एकले अर्काको मुख हेरेर सन्तोष गरेका छन् । एकले अर्कालाई सहयोग गरेका छन् ।

सान्त्वना दिएका छन् । यी आपसी विश्वास र प्रेमले मानिसलाई महापीडामा पनि सँगै बाँच्न सिकाएको छ, सँगै हाँस्न सिकाएको छ ।
बाढीरुपी मानवीय संकटबाट हामीले पार पाएका छौँ । अब यसले पु¥याएको क्षतिको सामना गर्नु छ । एकले अर्काप्रति सहानुभूति दर्शाउँदै हामीले एकले अर्कोलाई सकेको मानवीय सहयोग पु¥याउनु छ । यस घडीमा हामी सबैले मिलेर सामना गर्नु छ ।

हातमा हात मिलाई हामी सबै जुटौँ, यस अकल्पनीय पीडाको मिलेर सामना गरौँ । जे हुनु भइहाल्यो, अब सकेसम्म सचेत बनौँ । प्रकृतिको अगाडि हामी सबै विवश छौँ । बाढीपछिको पीडाबाट बच्ने प्रयासमा हामी सबैले ध्यान दिनु परेको छ ।

अब स्वास्थ्यसँग सम्बन्धित समस्याहरु देखिन सक्छ, यसमा गम्भीर भएर लाग्यौँ भने समयका अन्तरालमा बाढीको पीडा कमजोर हुँदै जाने छ ।

जनकपुरधाम । प्रदेश नम्बर २ का प्रदेश सभा सदस्यहरुलाई जनकपुर...

जनकपुरधाम । धनुषाको सामुदायिक विद्यालयहरुमा स्थानीय भाषाको पाठ्यक्रम उपलब्ध गराउनुपर्ने...

जनकपुरधाम । कवि उदय राजको अमरकृति सत्यमेव जयते प्रर्दशनी हुने...

जनकपुरधाम । राष्ट्रिय जनता पार्टी नेपालले समानुपातिक कोटामा मुस्लिम दलितलाई...

काठमाडौ । इङ्गलिस प्रियिमर लिगअन्तर्गत आज आठ खेल हुँदै छन्...

जनकपुरधाम : जनकपुरधामलाई प्रदेश न. २ को अस्थायि राजधानी वनाउने...

काठमाडौं । भारत, नयाँदिल्लीको पाँचतारे होटल ‘द ललित’को विशेष...

प्रदेश प्रमुख होटेलमा रहने, जचुकालि बंगलाको मर्मत सुरु टुडे समाचारदाता जनकपुरधाम ।प्रदेश...

महेश सिंह महतो , सिरहा । राष्टिय जनता पार्टी नेपालका...

लहान ।सहिद रमेश महतोको बलिदानी दिवसको अवसरमा शुक्रवार मधेश आन्दोलनका...

काठमाण्डु । प्रदेश र प्रतिनिधि सभाको समानुपातिक तर्फ समावेशी नगरेको...

काठमाडौं । कांग्रेस सभापति शेरबहादुर देउवाको पार्टी सञ्चालन कार्यशैलीलाई लिएर...

काठमाडौं । ‘मरे तो मुक्ति जिए त मधेस’ यो भनाइ...

काठमाडौं । अमेरिकाले आफ्नो रक्षा रणनीति परिवर्तन गर्ने संकेत...

France's President Emmanuel Macron, right, and German...

काठमाडौँ : काठमाडौँ उपत्यकाका यात्रुलाई सस्तो, सुलभस्तरीय र भरपर्दो नगर...

लहान : शीतलहरका कारण पीडित विपन्न परिवारलाई सप्तरीको खड्ग नगरपालिकाले...

लहान : मधेश आन्दोलनका अगुवा कृष्णबहादुर यादवले शुक्रबार ११औँ ‘बलिदानी...

काठमाडौँ : वैदेशिक रोजगारीबाट फर्किएका पीडित, दलित र एकल महिलालाई...

धनुषा । हिमालय युवा क्लब नक्टाझिज धनुषाको २७औँ र हिमालय...

चन्द्रपुर । पटक पटक अनसन बसेर चर्चामा आएका डा. गोबिन्द...

रौतहट । रौतहटको गरुडा नगरपालिका वडा नम्बर ४ को...

रौतहट । सत्याग्रह पुरुषको उपनाम प्राप्त गरेका डा. गोविन्द केसीले...

सप्तरी । परिवारका चार जना सदस्यको मानसिक सन्तुलनमा समस्या...

सप्तरी । श्रृंखलाबद्ध चोरी तथा लुटपाटका घटनाले आजित भएको...

सप्तरी । बाक्लो हुस्सुका कारण चालकले बाटो ठम्याउन...

सप्तरी । विगत केही समय यता सप्तरी सहित तराई...

सप्तरी । विगत दुई सात्तादेखि बढेको अत्यधिक चिसोका कारण...

जनकपुरधाम । प्रदेश नम्बर २ मा काँग्रेस सहित फोरम राजपा...

लहान । राष्ट्र्यि जनता पार्टी (राजपा)नेपाल अध्यक्ष मण्डलका सदस्य एवं...

वीरगञ्ज ।प्रदेशको राजधानी मागगर्दै विहिवार आव्हान गरिएको बन्द साँझबाट खुलेको...

काठमाण्डु । प्रदेशको अस्थायी राजधानीको विषयमा आन्दोलन चर्किन थालेपछि एमालेले...

काठमाण्डु । सङ्घीय समाजवादी फोरम नेपालका अध्यक्ष उपेन्द्र यादवले...

बर्दिबास : महोत्तरी जिल्लाको बर्दिवास नगरपालिका–९ मा बिहीबार न्यानो...

लन्डन । मानवीय ज्यादतीका कारण पृथ्वी दिन प्रतिदिन तातिँदै...

काठमाडौं । पाकिस्तानमा पोलियो खोपमा संलग्न दुई महिला अभियन्ता मारिएका...

काठमाडौं । स्पेनिस कोपा डेल रे फुटबलमा रियाल मड्रिडले लेगानेजालाई...

बाह्रबीसे । अरनिको राजमार्गअन्तर्गत सिन्धुपाल्चोकको बाह्रबीसे नगरपालिका–६ सखुवामा बिहीबार साँझ...

भक्तपुर । भक्तपुरमा गएराति भएको सवारी दुर्घटनामा एकजनाको मृत्यु...

कञ्चनपुर : कञ्चनपुरको वेदकोट नगरपालिका–३, छेलामा बिहीबार बेवारिसे शव फेला...